Sztuka i nauka Ernsta Haeckla

Ernst Haeckel (1834-1919) był niemieckim biologiem, przyrodnikiem, ewolucjonistą, artystą, filozofem i lekarzem, który całe życie poświęcił badaniu flory i fauny – od najwyższych szczytów górskich po najgłębsze oceany. Jako zagorzały zwolennik i kontynuator teorii ewolucji Darwina, potępiał dogmaty religijne, pisał traktaty filozoficzne, uzyskał doktorat z zoologii i ukuł terminy naukowe, które weszły do powszechnego użytku, takie jak ekologia, typ (phylum) i komórka macierzysta.

Sednem ogromnego dziedzictwa Haeckla była motywacja nie tylko do odkrywania, ale także do wyjaśniania. W tym celu stworzył setki szczegółowych rysunków, akwareli i szkiców swoich odkryć, które publikował w kolejnych tomach, w tym w kilku zbiorach organizmów morskich oraz majestatycznym Kunstformen der Natur (Formy sztuki w naturze), które mogłyby stanowić kamień węgielny całego życiowego projektu Haeckla. Niczym skrupulatna wizualna encyklopedia istot żywych, dzieło Haeckla było równie niezwykłe ze względu na graficzną precyzję i drobiazgowe cieniowanie, jak i na zrozumienie ewolucji organicznej. Od nietoperzy po kostkomeduzy, od jaszczurek po porosty, od nóg pająków po ukwiały – Haeckel podkreślał zasadnicze symetrie i porządek natury i odnajdywał biologiczne piękno nawet w najbardziej niepozornych stworzeniach.

W tej książce celebrujemy naukowe, artystyczne i środowiskowe znaczenie twórczości Haeckla, prezentując zbiór 300 jego najlepszych grafik z kilku jego najważniejszych dzieł, w tym Die Radiolarien, Monographie der Medusen, Die Kalkschwämme i Kunstformen der Natur. W czasach, gdy różnorodność biologiczna jest coraz bardziej zagrożona przez działalność człowieka, książka ta jest jednocześnie wizualnym arcydziełem, podwodną eksploracją i wyrazistym przypomnieniem o bezcennej różnorodności życia.